निर्वाचनको मुखमा देउवा परिवारको विदेश शयर राष्ट्रप्रतिको गद्दारी

खगेन्द्र कार्की

इटहरी । देशमा निर्वाचनको माहोल छ। मतदाताको मनमा फेरि आशा र असन्तोषको मिसावट छ। तर यतिबेला एक समयको शक्तिशाली राजनीतिक परिवार देशभित्र छैन—विदेशमा छ। राजनीतिक जिम्मेवारीको घडीमा देश छोड्नु एउटा व्यक्तिगत निर्णय हुन सक्छ, तर राष्ट्रिय दृष्टिकोणबाट हेर्दा यो गम्भीर राजनीतिक सन्देश हो।

पटक–पटक प्रधानमन्त्री बनेका शेरबहादुर देउवा, जसले सन् १९९१ (२०४८ साल) पछि कहिल्यै पराजय देखेका थिए, आज आफ्नै राजनीतिक परिवारसहित देशबाहिर छन्। भौतिक आक्रमणको पीडा, सभापति पदबाट अपदस्त हुनु र टिकट नपाउने अपमान—यी सबैले उनलाई निराश बनाएको हुन सक्छ। तर, जनताको दृष्टिमा उनको यो कदम जिम्मेवारीबाट पलायनजस्तो देखिएको छ।

नेपालमा राजनीतिक चेतना बढ्दो छ। मतदाताले अब केवल भाषण सुन्ने होइन, व्यवहार हेर्ने संस्कार विकास गर्दैछन्। यतिखेर जनतामा एक प्रश्न गुँजिरहेको छ—“कस्तो नेतृत्व पालेका रहेछौं हामी?” जब देश चुनावको निर्णायक मोडमा छ, तब राष्ट्र चलाउने अनुभवी नेताको परिवारै सिंगापुर, भारत र अमेरिकातिर वितरित हुनु के केवल संयोग हो? कि असन्तुष्ट आत्माको मौन प्रतिवाद?

देउवा परिवारकै सन्दर्भमा हेर्ने हो भने—भतिज भानु देउवा सिंगापुर पुगेका छन्, पत्नी आरजू राणा देउवा भारत हुँदै त्यहीँ पुग्ने अनुमान छ, अर्का भतिज प्रकाश देउवा अमेरिका छन्, छोरा जयवीर देउवा पनि विदेशमै छन्। यसरी राजनीतिक घरानाको पूरै वृत्त नै नेपालबाहिर हुँदा जनता बुझिरहेका छन्—यो केवल पारिवारिक यात्रा होइन, राजनीतिप्रतिको विमुखता हो।

राजनीतिमा असन्तुष्टि स्वाभाविक हो। तर, असन्तुष्ट नेतृत्वले राष्ट्रप्रतिको जिम्मेवारी छोड्न सक्दैन। चुनाव मात्र पार्टीको होइन—राष्ट्रको आत्मा हो। एक समय देशलाई ‘निर्वाचनमार्फत निकास दिनुपर्छ’ भनेर जनता अघि भाषण दिने नेता आफैं मत हाल्न पनि उपस्थित नभएपछि, उनले बाँकी कार्यकर्तालाई के सन्देश दिए?

देउवाका निकटस्थहरू भन्छन्—उनी उपचारका लागि सिंगापुर गएका हुन्। तर स्रोतहरू भन्छन्—उनी चुनाव छलेर विदेशिएका हुन्। उपचार होस् वा असन्तुष्टि, सन्देश भने एउटै छ—देउवा परिवार अहिले राष्ट्रको निर्णायक क्षणमा अनुपस्थित छ।

यस्तो बेला जनता भन्छन्, “देशमा अभाव होइन—अभिमानको राजनीति बढेको हो।” नेतृत्वले पद नपाएपछि देश छोड्नु जिम्मेवारी होइन, गद्दारी हो। जनताको विश्वासबाट उठेका मानिसले जनतालाई त्याग्नु देशप्रतिको अपराध हो।

२०४८ सालदेखि लगातार जित्दै आएका देउवाको यो मौनता र पलायनले एउटा युगको अन्त्यको संकेत गरेको छ। अब जनता सोचिरहेका छन्—राजनीतिले के नयाँ पुस्तालाई हस्तान्तरण गर्ने हो, कि पुरानै शक्ति र स्वार्थको खेल दोहोरिने हो?

नेपालका मतदाता अब केवल पार्टी होइन, जिम्मेवारी खोज्दै छन्। र, यसपटकको चुनावले देखायो—जनताको स्मृति अब कमजोर छैन। जिम्मेवारीबाट भाग्नेहरूलाई इतिहासले गद्दारको रूपमा सम्झिरहनेछ।

फिचरको सारांशः

शेरबहादुर देउवा र उनका परिवारको निर्वाचनकालीन विदेश यात्रा केवल व्यक्तिगत घटना होइन; यो नेपालको राजनीतिक संस्कृतिमा जिम्मेवारी र निष्ठाको परीक्षा हो। नेताको अनुपस्थितिले मतदातालाई सोच्न बाध्य पारेको छ—अब देशलाई नयाँ राजनीतिक चेतना चाहिएको छ, जुन पद होइन, कर्तव्यबाट प्रेरित होस्।

खगेन्द्र कार्की
प्रतिक्रिया